Ürün satılıyor, peki geriye ne kalıyor? Pazaryeri katkı payı hesabı

Komisyon oranı başlangıçtır. Doğru karar için satış bedelinden müşteriye teslimata kadar bütün değişkenleri görün.

SOLVES Kurumsal Çözümler · 9 Ekim 2026

Kısa cevap: Sipariş başına katkı payı, tutarlı bir hesaplama esasındaki satış gelirinden o satışla değişen giderlerin çıkarılmasıyla bulunur. Ürün maliyeti, kanal kesintileri, kargo, paketleme ve siparişle ilişkilendirilen reklam gibi kalemler birlikte değerlendirilir. Bulunan tutar işletmenin net kârı değildir; sabit giderlerin karşılanmasına katkı sağlar.

Katkı payı, net kâr ve tahsilat üç farklı soruyu yanıtlar

Yönetim muhasebesindeki katkı payı yaklaşımı satış geliri ile değişken maliyetlerin farkına dayanır. Katkı payı oranı ise bu farkın ilgili satış gelirine bölünmesidir. OpenStax’ın tanım ve yöntemi. Siparişe dağıttığınız tahmini giderleri kullanıyorsanız sonucu kesin muhasebe kârı değil, karar amaçlı tahmin olarak adlandırın.

Bankaya geçen tutarı kâr kabul etmek de yanıltıcıdır. Ödeme vadesi, kesintiler, iadeler ve önceki döneme ait düzeltmeler tahsilatı değiştirebilir. Bir ürün pozitif katkı üretirken uzun tahsilat süresi nedeniyle işletme sermayesi ihtiyacı yaratabilir. Bu nedenle sipariş ekonomisi ve ödeme takvimi ayrı raporlanmalıdır.

İlk kural: Hesaplama esasını sabitleyin

Gelir ve giderleri karşılaştırırken vergi dahil tutarlarla vergi hariç tutarları gelişigüzel karıştırmayın. Aşağıdaki örnekte bütün kalemler, karşılaştırma için aynı esasa getirilmiş KDV hariç varsayımsal tutarlardır. Vergilerin muhasebeleştirilmesi, indirilebilirliği ve özel durumlar hesaplanmamıştır. Gerçek çalışma mali müşavirinizin belirlediği hesap esasına ve belgelere dayanmalıdır.

Ayrıca komisyon oranının hangi tutara uygulandığını kontrol edin. Örneğin Amazon Türkiye’nin ücretlendirme sayfası kategoriye ve lojistik modeline göre değişen kalemler tanımlar; komisyon matrahında toplam satış bedelini esas alır. Bu, her kanalın aynı matrahı kullandığı anlamına gelmez. Güncel resmî ücretlendirme.

Örnek: 1.000 TL gelirden kalan tutar

Kalem	Varsayımsal tutar	Açıklama
Satış geliri	1.000 TL	Satıcı indirimi sonrası, aynı hesap esasındaki gelir
Ürün maliyeti	−500 TL	Satılan birimin maliyeti
Kanal kesintisi	−150 TL	Örneğe ait tutar; hiçbir pazaryerinin tarifesi değildir
Kargo	−80 TL	Satıcının karşıladığı sevkiyat bedeli
Paketleme	−15 TL	Kutu ve sarf malzemesi
Reklam payı	−60 TL	Bu siparişe dağıtılan varsayımsal maliyet
Beklenen ek iade/hasar maliyeti	−40 TL	Normal satış maliyetlerine eklenen tahmini yük
Karar amaçlı katkı payı	155 TL	Sabit giderler ve vergisel sonuçlar öncesi

Hesap: 1.000 − (500 + 150 + 80 + 15 + 60 + 40) = 155 TL. Katkı payı oranı 155 ÷ 1.000 = %15,5 olur. İade kalemini eklerken gelir iptali, geri kazanılan ürün ve iade edilen kanal ücretlerinin aynı anda nasıl işlendiğini açık tanımlayın; hem geliri azaltıp hem aynı kaybı ikinci kez gider yazmayın.

Fiyat değiştiğinde bütün yüzdeleri tekrar hesaplayın

Örnekteki kanal kesintisinin basitleştirilmiş olarak gelirin %15’i olduğunu ve diğer varsayımsal giderlerin 695 TL’de kaldığını kabul edelim. Gelir 900 TL’ye düştüğünde kanal gideri 135 TL, katkı payı 70 TL olur. Satış gelirindeki %10 düşüş bu varsayımlar altında katkı payını 155 TL’den 70 TL’ye indirir. Bu bir tarife tahmini değil, fiyat duyarlılığı örneğidir.

Aynı basitleştirilmiş modelde hedef katkı payı 100 TL ise gerekli gelir (695 + 100) ÷ (1 − 0,15) = yaklaşık 935,29 TL’dir. Komisyon matrahı farklıysa, giderler fiyatla değişiyorsa veya eşikli tarifeler varsa bu kısa formül tek başına kullanılamaz. Kanalın gerçek hesap mantığı modellenmelidir.

Her pazaryeri için ayrı veri kartı oluşturun

Kanal kartı	Kaydedilecek bilgiler
Trendyol / Hepsiburada / n11	Kategori, geçerli sözleşme, kesinti kalemleri, satıcıya yansıyan kampanya payı, kargo ve vade
Amazon Türkiye	Kategori komisyonu, seçilen lojistik modeli, varsa depolama ve ek hizmet kalemleri
Pazarama / Çiçeksepeti / PttAVM / idefix ve diğerleri	Aynı veri başlıklarını ilgili satıcı panelindeki güncel koşullarla ayrı ayrı doldurun
Kendi web siteniz	Ödeme kuruluşu gideri, trafik edinimi, altyapı, kargo ve müşteri hizmeti maliyetleri

Bu tablo bir komisyon tarifesi veya SOLVES entegrasyon kapsamı listesi değildir. Her kanalın hesabı ayrı tutulması gereken bir çalışma şablonudur. Satıcı panelinden alınan koşulun tarihi, ürün kategorisi ve kampanya dönemi görünür olmalıdır. Erişilemeyen bir oran için tahmini sayıyı gerçekmiş gibi kullanmayın.

Ay sonunda tahmin ile gerçekleşeni karşılaştırın

Sipariş numarasıyla satış, iade, komisyon ve kargo belgelerini eşleştirin.
Reklam maliyetini hangi kuralla dağıttığınızı kaydedin; atıf raporu ile kesin nedenselliği karıştırmayın.
Tahmini iade karşılığı ile gerçekleşen iade yükünün farkını ürün grubu bazında inceleyin.
Sabit giderleri ayrıca raporlayın; pozitif sipariş katkısını şirket kârı diye sunmayın.

Sık sorulan sorular

Bütün pazaryerlerine tek oran yazabilir miyim?

Hayır. Kategori, sözleşme, kampanya ve hizmet kapsamı değişebilir. Her kanal için tarihli veri kartı gerekir.

Kargo müşteriden alınıyorsa maliyet sıfır mıdır?

Taşıyıcıya ödenen bedel ile müşteriden alınan bedel farklı kalemlerdir. Aradaki farkı, uygulanabilecek kanal koşullarıyla birlikte değerlendirin.

Bu hesap en ucuz kanalı seçmek için yeterli mi?

Tek başına yeterli değildir. Talep, iade davranışı, operasyon kapasitesi ve tahsilat süresi de kararın parçasıdır.

İşletmenizin sürecini birlikte netleştirelim.

Satış kanallarınızı, kullandığınız sistemleri ve geliştirmek istediğiniz iş akışını SOLVES ile paylaşın. İhtiyaçlarınıza uygun kapsamı ve yol haritasını birlikte değerlendirelim.

SOLVES ile görüşün ↗

Kaynaklar ve yöntem

Kaynak kontrolü: 9 Ekim 2026. Sayısal örnekler, aksi belirtilmedikçe varsayımsaldır. Kaynak bilgileri ile SOLVES için hazırlanan süreç önerileri metin içinde ayrılmıştır.